عکاسی

راهنمای انتخاب کتاب عکاسی

کتاب فنی، نظریه و نقد، یا مجموعه عکس

پیش از هر چیز باید روشن شد که کتاب چه کاری می‌کند، چون سه جنس کامل جدا زیر یک نام می‌نشینند. کتاب فنی آموزش می‌دهد: نوردهی، دیافراگم، سرعت شاتر، حساسیت، فاصله‌ی کانونی، ترکیب‌بندی و کار نور، و معمولا تمرین و تصویر نمونه دارد. کتاب نظریه و نقد به جای چگونه، به چرا می‌پردازد: جایگاه عکس، رابطه‌ی عکس با واقعیت، خوانش تصویر و تاریخ این رشته. زبان چنین کتابی به متن دانشگاهی نزدیک‌تر است. مجموعه عکس یا کتاب‌عکس، سومین جنس است: متن کم دارد و خود تصویرها حرف می‌زنند. کار یک عکاس یا یک پروژه را کنار هم می‌گذارد و بیشتر برای دیدن و الگو گرفتن است تا آموزش گام به گام. گونه‌ی چهارم مرز این سه را برمی‌دارد: کتاب تمرین و ایده. چنین کتابی مجموعه‌ای از تکلیف و راهکار عملی را پیش می‌گذارد تا عکاس از بن‌بست بیرون بیاید.

سطح عکاس و گونه‌ی کار

برای شروع، کتابی مناسب است که مفهوم‌های پایه را با تصویر توضیح بدهد و به یک مدل دوربین خاص بسته نباشد. دانش پایه عمر بیشتری دارد. عکاس میانی معمولا از کتاب‌های موضوعی بهره می‌برد: پرتره، عکاسی مستند، عکاسی خیابانی، منظره، معماری یا نور استودیو. هر کدام از این گونه‌ها قاعده‌های خود را دارند. در سطح پیشرفته، نظریه و نقد و دیدن کار عکاسان جای آموزش فنی را می‌گیرد. مسئله دیگر تنظیم دوربین نیست، بلکه ساختن نگاه و پروژه است. برای دانشجوی این رشته، وجود کتاب‌نامه و ارجاع در متن اهمیت دارد.

کیفیت چاپ تصویر

در کتاب عکاسی، چاپ بخشی از محتوا است. تصویری که تاریک، کم‌کنتراست یا بدرنگ چاپ شده باشد، درس خودش را از دست می‌دهد، چون خواننده نمی‌تواند تفاوت دو نوردهی را ببیند. کاغذ گلاسه جزئیات و عمق سایه را بهتر نشان می‌دهد و قطع بزرگ‌تر به تصویر جا می‌دهد. در مجموعه عکس، این نکته از هر چیز دیگری مهم‌تر است.

• نخست روشن شود کتاب فن می‌آموزد، نظریه می‌گوید، یا مجموعه عکس است.
• کتاب پایه‌ای که به یک مدل دوربین خاص بسته نیست، عمر بیشتری دارد.
• کیفیت چاپ و جنس کاغذ در کتاب تصویری، بخشی از محتوا است نه تزئین.
• کتاب تمرین و ایده برای عکاسی که دنبال موضوع تازه است کارآمدتر از متن آموزشی است.

کتاب عکاسی یا تکنیک می‌آموزد یا چشم می‌سازد، و این دو را نباید از هم انتظار داشت. کتاب تکنیک با دوربین در دست خوانده می‌شود و کتاب مجموعه عکس بدون دوربین؛ خریدن دومی به امید یادگیری تنظیمات، سرخوردگی می‌آورد. برای کاغذ چاپ و آلبوم، دسته لوازم هنری را ببینید.